Veri nerede durur
Bizim işlettiğimiz barındırma ortamında. Yalıtım depolama, şifreleme, entegrasyon, olay dağıtımı ve yetkilendirme katmanlarının hepsinde ayrı ayrı uygulanır; kurulumunuzun kendi RSA-2048 anahtar çifti vardır.
01
Karşılaştırma matrisi
Aynı platform, dört farklı yerleşim. Fark yetenek listesinde değil, verinin durduğu yerde ve dışarıya çıkan bağlantılarda.
| Başlık | SaaS | Özel bulut | Yerinde | Air-gap |
|---|---|---|---|---|
| Veri nerede durur | Bizim işlettiğimiz barındırma ortamında, alan bazında yalıtılmış. | Sizin bulut aboneliğinizde; bölge seçimi sizin. | Kendi veri merkezinizde / sunucu odanızda. | Kurum sınırının içinde, dış ağ bağlantısı olmayan makinede. |
| Altyapı sorumluluğu | Barındırma, işletim ve güncelleme bizde; yapılandırma ve yetkilendirme sizde. | Bulut aboneliği, ağ ve kimlik sizde; platform işletimi paylaşımlı. | Donanım, ağ, yedekleme ve işletim sizde; platform desteği bizde. | Tamamı sizde; destek kurum içi kanaldan veya yerinde verilir. |
| Güncelleme | Yayınlandığında uygulanır. | Planlı bakım penceresinde, sizin onayınızla. | Kurulum paketiyle, bakım penceresinde. | Elle taşınan paketle; internet üzerinden güncelleme yok. |
| Yerel AI (361 Local) | Donanım profiline bağlı olarak açılabilir. | Evet — GPU'lu örnek seçerseniz tam performans. | Evet, varsayılan tercih. | Evet — tek AI yolu budur. |
| Bulut AI modelleri | Evet, açtığınız sağlayıcılarla. | Evet, çıkış kuralınız izin verdiğince. | Yalnızca kurum dışa çıkışa izin veriyorsa. | Hayır. Bulut sağlayıcı modelleri listelenmez ve reddedilir. |
| Dış kanallar | Tamamı kullanılabilir. | Tamamı kullanılabilir. | Giden bağlantıya izin verilen kanallar. | Yalnızca kurum içi kanallar. Dış API isteyenler çalışmaz. |
| İnternet gereksinimi | Var. | Var. | Zorunlu değil; kanal ve sağlayıcı seçimine bağlı. | Yok — mimarinin şartı. |
| Tipik tercih sebebi | Hızlı başlangıç, işletim yükü istememek. | Kurumsal bulut standardı ve bölge zorunluluğu. | Veri sahipliği, mevcut sistemlere yakınlık, düzenleyici beklenti. | Ağ ayrımı zorunlu ortamlar; veri hiçbir koşulda dışarı çıkmamalı. |
02
SaaS — biz barındırırız
Sorumluluk paylaşımı
Barındırma, yedekleme, izleme ve sürüm yükseltme bizde. Kullanıcı ve rol tanımları, yetki politikaları, hangi AI sağlayıcının açık olacağı ve hangi verinin AI'a görüneceği sizde.
Güncelleme
Yeni sürüm yayınlandığında uygulanır. Şema değişikliği yeniden başlatma gerektirmediği için sürüm geçişleri kesintiye dayalı planlanmaz.
Ne çalışmaz veya sınırlıdır
- Air-gap garantisi verilemez — barındırma bizde olduğu için "veri kurum sınırını hiç geçmez" cümlesi bu modelde kurulamaz.
- Kurum içi ağınızdaki sistemlere doğrudan erişim yoktur; mevcut iş sisteminize bağlanmak için güvenli bir geçit (VPN veya yayımlanmış uç nokta) gerekir.
- Yerel model çalıştırma barındırma donanımının profiline bağlıdır; özel GPU ihtiyacı ayrıca değerlendirilir.
- Donanım seçimi ve işletim sistemi düzeyinde özelleştirme sizin kontrolünüzde değildir.
Tipik gereksinimler
Sizin tarafınızda sunucu gereksinimi yoktur. Gereken: kullanıcı listesi ve rol haritası, bağlanılacak sistemlerin erişim bilgileri ve — kurum içi bir sisteme bağlanılacaksa — ağ geçidi.
03
Özel bulut — sizin aboneliğinizde
Veri nerede durur
Sizin bulut aboneliğinizde, seçtiğiniz bölgede. Veri yerleşimi tartışması bölge seçimiyle kapanır; faturalandırma ve kaynak sahipliği sizde kalır.
Sorumluluk paylaşımı
Abonelik, ağ topolojisi, kimlik sağlayıcı, yedekleme politikası ve maliyet yönetimi sizde. Platform kurulumu, yapılandırması ve sürüm desteği bizde.
Güncelleme
Planlı bakım penceresinde, sizin onayınızla uygulanır. Sürüm geçiş takvimi kurumunuzun değişiklik yönetimi sürecine bağlanır.
Ne çalışmaz veya sınırlıdır
- Bulut sağlayıcınızın bölge ve hizmet kısıtları doğrudan platforma yansır — GPU'lu örnek her bölgede bulunmayabilir; yerel model performansı seçtiğiniz örneğe bağlıdır.
- Çıkış (egress) kuralınız kapalıysa bulut AI sağlayıcıları ve dış kanallar çalışmaz; bu bir platform kısıtı değil, sizin ağ politikanızın sonucudur.
- Yedekleme ve felaket kurtarma sizin bulut yapılandırmanızın kapsamındadır; bizim SaaS ortamımızın yedekleme planı bu modelde geçerli değildir.
Tipik gereksinimler
Windows Server 2019 veya üzeri bir örnek, .NET Framework 4.8, yönetilen bir veritabanı veya sunucu, kimlik entegrasyonu. Yerel model çalıştıracaksanız en az 16 GB RAM ve 8 CPU çekirdeği; kalite modelleri için 32 GB+ RAM ve CUDA destekli NVIDIA GPU önerilir.
04
Yerinde (on-premise)
Veri nerede durur
Kendi veri merkezinizde. İş verisi, AI yapılandırması, bilgi tabanları ve vektör deposu aynı kurum sınırının içinde kalır; localOnly açıldığında hiçbir istem veya gömme dışarı çıkmaz.
Sorumluluk paylaşımı
Donanım, işletim sistemi, ağ, yedekleme ve izleme sizde. Platform kurulumu, sürüm paketleri, yapılandırma ve destek bizde. Kurulum bittikten sonra platformu çalıştırmak için bize bağımlılık kalmaz.
Güncelleme
Kurulum paketiyle, sizin bakım pencerenizde. Şema değişikliği çalışma zamanını durdurmadığı için yükseltmeler tam gün kesinti gerektirmez.
Ne çalışmaz veya sınırlıdır
- Bulut AI modelleri yalnızca kurum dışa çıkışa izin veriyorsa çalışır. Çıkış kapalıysa 361 Local ve diğer yerel çalışma zamanları devrededir; bulut modeli seçilemez.
- Dış kanallar (mesajlaşma, SMS, sosyal, dış e-posta, video toplantı) giden bağlantı gerektirir; ağ politikanız izin vermiyorsa bu kanallar kullanılamaz.
- Kapasite planlaması sizin sorumluluğunuzdadır: model boyutu makinenin RAM/VRAM kapasitesine göre işaretlenir, sığmayan model listede uyarılır — ama donanımı büyütmek bizim elimizde değildir.
- Yedekleme ve kurtarma tatbikatı sizin süreçlerinizle yürür.
Tipik gereksinimler
Windows Server 2019+ veya Windows 10/11, .NET Framework 4.8. Minimum 16 GB RAM ve 8 CPU çekirdeği; önerilen 32 GB+ RAM ve CUDA destekli NVIDIA GPU. Platform kurulumda makineyi tarar: RAM, AVX2/AVX512 komut setleri, CUDA/VRAM ve Vulkan desteği tespit edilir; hızlandırma sırası CUDA → Vulkan → CPU olarak kendiliğinden düşer.
05
Air-gap — internetsiz kurulum
En kısıtlı ve en net model. Burada sınırları yumuşatmanın anlamı yok: dış API'ye ihtiyaç duyan hiçbir yetenek çalışmaz. Buna karşılık "veri makineden çıkmaz" cümlesi bu modelde bir vaat değil, ağın fiziksel sonucudur.
Çalışanlar
- 361 Local — platforma gömülü llama.cpp çalışma zamanı; kurulum gerektirmez, dış anahtar istemez.
- Yerel gömme (embedding) üretimi ve bilgi tabanı üzerinde anlamsal arama.
- Yerel OCR ve yerel seslendirme.
- Tüm iş modülleri, rol bazlı erişim kontrolü, satır bazlı güvenlik ve denetim izi.
- GuardrailPipeline ve dört detektör.
- Kurum içi kanallar: web sohbet, kurum içi SMTP ile e-posta, kurum içi MQTT.
- Otomasyonlar: manuel, zamanlanmış ve entity olayı tetikleyicileri.
Çalışmayanlar
- Bulut AI sağlayıcıları. Yönlendirici üzerinden erişilen geniş model kataloğu da dâhil, hiçbir bulut modeli kullanılamaz;
localOnlyaçıkken listede bile görünmezler. - Dış kanallar: mesajlaşma uygulamaları, SMS sağlayıcıları, sosyal ağlar, dış e-posta servisleri, video toplantı platformları, dış yardım masası federasyonu.
- Giden webhook'lar ve dış sistemlere yapılan REST çağrıları.
- Dış SMTP gerektiren akışlar — parolasız e-posta girişi buna dâhildir; kurum içi bir posta sunucusu varsa çalışır.
- İnternetten model indirme. Modeller elle taşınır; bu yüzden yerel model dosyaları yedekleme kapsamına ayrıca alınır.
- Çevrimiçi güncelleme. Sürümler elle taşınan paketle uygulanır.
Sorumluluk paylaşımı
Tamamı sizde. Kurulum, güncelleme paketi ve destek kurum içi kanaldan veya yerinde yürütülür; uzaktan erişim tanımlanmadıysa hiçbir destek oturumu ağa bağlanmaz.
Tipik gereksinimler
Yerinde kurulumun gereksinimleri geçerlidir, iki farkla: model dosyaları için ek disk alanı ve güncelleme paketlerini taşımak için tanımlı bir aktarım yordamı (onaylı taşınabilir ortam veya tek yönlü aktarım). Yerel model tek AI yolu olduğu için donanım seçimi burada isteğe bağlı değildir.
Hibrit bir ara yol var
Air-gap ile tam bulut arasında seçim yapmak zorunda değilsiniz. Hassas iş yükü yerel modelde kalırken, ağır akıl yürütme gerektiren işler — kurumunuz izin verdiği ölçüde — buluta çıkabilir; ikisi de aynı yönetişim kapısından geçer. Hangi işin nerede çalışacağının karar tablosu yerel AI saha rehberinde.
06
Her modelde değişmeyenler
Kurulum modeli verinin nerede durduğunu değiştirir; yönetişimi değiştirmez. Aşağıdakiler dört modelde de aynıdır.
Aynı yönetişim kapısı
GuardrailPipeline ve dört detektör (PII, halüsinasyon, prompt injection, maliyet) her istekte devrededir.
Aynı yetki modeli
Rol bazlı erişim kontrolü ve satır bazlı güvenlik kullanıcıya olduğu gibi AI'a da uygulanır.
Aynı denetim izi
Değiştirilemez kayıt; agent çalıştırmadan veri silmeye kadar on olay tipi.
Aynı insan onayı
Riskli araç çağrıları ve otonom aksiyonlar için öneri → onay → geri alma akışı.
Aynı veri hakları
Dışa aktarım ve silme talepleri aynı arayüzden işletilir; saklama süreleri yapılandırılabilir.
Aynı platform yüzeyi
Modüller, tasarımcılar, kanallar ve AI yüzeyleri aynıdır; fark yalnızca dışarıya çıkan bağlantılardadır.
07
Teknik gereksinimler
Aşağıdakiler platformun kendi gereksinimleridir, tahmin değil. Yerinde ve air-gap kurulumda doğrudan; özel bulutta seçeceğiniz örneğin profilini belirlemek için geçerlidir.
| Başlık | Gereksinim |
|---|---|
| İşletim sistemi | Windows Server 2019 veya üzeri; ya da Windows 10/11 |
| Çalışma zamanı | .NET Framework 4.8 |
| Minimum | 16 GB RAM · 8 CPU çekirdeği — küçük modellerle deneme ve pilot iş yükleri için yeterlidir |
| Önerilen | 32 GB+ RAM · CUDA destekli NVIDIA GPU — kalite modelleri ve yoğun belge/OCR hattı için |
| Hızlandırma | CUDA → Vulkan → CPU sırasıyla otomatik düşer; GPU sürücüsü yoksa kurulum durmaz |
| Air-gap ek | Model dosyaları için ek disk alanı + güncelleme paketleri için tanımlı aktarım yordamı |
Sunucu tarafı Windows üzerinde çalışır
Bu bir tercih değil, mimari bir gerçektir ve işletme politikası yalnızca Linux veya konteyner öngören kurumlar için doğrudan bir kısıttır. Kurulum modelini konuşmadan önce bu maddeyi netleştirmenizi öneririz — 361 size uygun mu?
08
Hangisi size uygun
Hızlı başlamak istiyorsanız
Kurum içi veri yerleşimi zorunluluğunuz yoksa ve sunucu işletmek istemiyorsanız SaaS ile başlayın. Sonradan taşımak mümkündür; veriniz dışa aktarılabilir biçimde durur.
Kurumsal bulut standardınız varsa
Bulut aboneliğiniz, bölge zorunluluğunuz ve kimlik sağlayıcınız zaten tanımlıysa özel bulut en az sürtünmeli yoldur.
Veri kurum içinde kalmalıysa
Düzenleyici beklenti, sözleşme yükümlülüğü veya mevcut sistemlere yakınlık gerekiyorsa yerinde kurulum. Yerel model bu modelde varsayılan tercihtir.
Ağ ayrımı zorunluysa
Veri hiçbir koşulda dışarı çıkmayacaksa air-gap. Yukarıdaki "çalışmayanlar" listesini kurulumdan önce ilgili birimlerle birlikte okuyun — sürpriz olmaması bu listeye bağlı.